Thực phẩm nên và không nên khi sử dụng thuốc kháng sinh

Kháng sinh là những thuốc có khả năng chống lại nhiễm khuẩn. Chúng ngăn chặn nhiễm trùng và ngăn không cho bệnh lây lan. Tuy nhiên, kháng sinh có thể gây ra các tác dụng phụ như tiêu chảy, rối loạn tiêu hóa, dị ứng da… Dưới đây là cách đơn giản giúp khắc phục các tác dụng phụ không mong muốn của kháng sinh bằng thực phẩm.

Những thực phẩm nên ăn khi dùng thuốc kháng sinh 

Thực phẩm chứa nhiều probiotics

Probiotics là vi sinh vật sống thường được gọi là “vi khuẩn khỏe mạnh”, chúng có thể giúp giảm một số tác dụng phụ của thuốc kháng sinh, chẳng hạn như đầy hơi và tiêu chảy…là một trong những tác dụng phụ phổ biến khi dùng thuốc kháng sinh. Để khắc phục tình trang này, bạn nên ăn nhiều thực phẩm có chứa probiotics. Sữa chua cũng chứa nhiều loại vi khuẩn lành mạnh, chẳng hạn như Lactobacilli, giúp khôi phục hệ vi sinh đường ruột về trạng thái khỏe mạnh. Những vi khuẩn có lợi này sẽ giúp cân bằng đường ruột nhưng không làm ảnh hưởng đến công dụng của thuốc. 

Prebiotic 

Prebiotics là thức ăn cho các vi khuẩn có lợi sống trong hệ vi sinh đường ruột.

Cho ăn các vi khuẩn có lợi trước và sau khi uống thuốc kháng sinh có thể giúp cân bằng lại hệ thống tiêu hóa.

Một số loại thực phẩm có chứa hàm lượng prebiotics thấp, chẳng hạn như: Hành, Tỏi, Chuối, Rễ cây rau diếp xoăn… Hầu hết prebiotics là các loại sợi dinh dưỡng. Tuy nhiên, nếu một người tiêu thụ số lượng lớn, họ có thể bị đầy hơi  

Thay đổi chế độ ăn uống 

Đôi khi dùng thuốc kháng sinh có thể kích thích nấm men phát triển quá mức. Nấm men dư thừa có thể làm dạ dày khó chịu. Tỏi và hành tây giúp giải quyết tình trạng này.

Ngoài ra, dùng thuốc kháng sinh cũng có thể làm giảm nồng độ vitamin B trong cơ thể, vì vậy nên thêm ngũ cốc nguyên hạt và rau xanh vào chế độ ăn hằng ngày. 

Trong thời gian sử dụng kháng sinh, lưu ý những thực phẩm sau đây

Sữa và các chế phẩm từ sữa 

Sữa tươi, sữa chua, phô mai… là những sản phẩm được khuyên không uống cùng lúc với kháng sinh. Bởi vì, canxi trong sữa kết hợp với thuốc kháng sinh, tạo ra muối canxi không tan trong nước. Hậu quả là thuốc không phát huy được tác dụng vì đã bị canxi kìm hãm, giảm đáng kể hiệu quả điều trị

Rượu

Mặc dù chưa có bằng chứng rõ ràng cho thấy rượu có ảnh hưởng đến dược tính của thuốc kháng sinh. Tuy nhiên, thuốc kháng sinh và rượu có thể có tác dụng phụ tương tự nhau. Vì thế, nếu bạn uống cả hai cùng một lúc, chúng có thể gia tăng cơ hội bạn phải chịu trận với những nguy cơ buồn nôn, chóng mặt hoặc buồn ngủ...

Chưa kể, một số loại thuốc kháng sinh còn có nhiều khả còn năng gây ra những phản ứng nghiêm trọng khi được sử dụng cùng với rượu.

Thực phẩm giàu axit

Các loại thực phẩm có tính axit như cà chua, chanh, sôcôla, bưởi và nước giải khát… có thể làm cản trở quá trình hấp thụ kháng sinh vào cơ thể, cần uống xa thời gian dùng thuốc kháng sinh (khoảng 3 giờ) vì các kháng sinh kém bền vững ở môi trường axit.

Thực phẩm nhiều chất xơ

Một số loại rau quả có chứa nhiều chất xơ có thể gây tiêu chảy nặng thêm khi bạn đang dùng thuốc kháng sinh. Bên cạnh đó, các thực phẩm như ngũ cốc, lúa mì tuy có thể tăng cường chất sắt và canxi cho cơ thể nhưng lại cản trở khả năng hấp thụ một số thuốc kháng sinh khi vào cơ thể

Dùng thuốc kháng sinh đúng cách

Theo Tổ chức Y tế Thế Giới, lời khuyên cho mỗi người để sử dụng kháng sinh an toàn:

Thứ nhất: Chỉ dùng kháng sinh khi có đơn thuốc của bác sĩ.

Thứ hai: Không dùng thuốc kháng sinh thừa từ lần sử dụng trước hoặc không chia sẻ, dùng chung thuốc kháng sinh của mình cho người khác.

Thứ ba: Phòng chống nhiễm khuẩn bằng cách thường xuyên rửa tay bằng xà phòng và giữ cho cơ thể khỏe mạnh.

Để thuốc kháng sinh phát huy tối đa tác dụng, đồng thời có thể giảm bớt tác dụng phụ không mong muốn bạn cần dùng thuốc kháng sinh theo đúng chỉ định của bác sĩ: đúng thời điểm dùng thuốc, đúng liều, đúng thời gian điều trị.

Những loại kháng sinh nên uống xa bữa ăn: Là những loại thuốc kém bền vững trong môi trường dịch vị hoặc bị giảm hấp thu do thức ăn. Nên uống 1 giờ trước bữa ăn hoặc 2 giờ sau bữa ăn. Gồm có: nhóm penicillin (penicillin V, ampicillin, amoxycillin...). Nhóm cephalosporin (cefuroxime, cefixim...). Nhóm macrolid (clarythromycin, azithromycin, erythromycin...).

Những loại kháng sinh uống trong hoặc ngay sau bữa ăn: Là những loại không bị giảm hấp thu do thức ăn, gồm có: nhóm quinolon (milosacin, rosoxacin, ciprofloxacin...). Nhóm nitroimidazol (metronidazol, tinidazol...). Nhóm cyclin (tetracyclin, doxycyclin...)

                                                                                                             Dược sĩ Phạm Hồng Thắm


Tin nổi bật

Tìm bác sĩ

Video